Ολοκληρώθηκε, αρχικά, η ευρωπαϊκή δημόσια διαβούλευση σχετικά με τη διόρθωση του άρθρου 29 και σύσσωμοι οι εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Βιομηχανίας υποστήριξαν τη διορθωτική κίνηση επί της απαγόρευσης χρήσης πλαστικών φιλμ και τσερκιών περιτύλιξης παλετών σε ενδο-εταιρικές μεταφορές στην ΕΕ και σε μεταφορές εντός κράτους μέλους.
Ο ΣΥΒΙΠΥΣ υποστήριξε κι αυτός τη διορθωτική κίνηση, συμμετέχοντας στην ευρωπαϊκή διαβούλευση και τονίζοντας ότι αυτή η διόρθωση ευθυγραμμίζεται με την έλλειψη αξιόπιστων επαναχρησιμοποιούμενων τεχνολογιών και συστημάτων για τη συσκευασία παλετών. Με τον όρο αξιοπιστία αναφερόμαστε άμεσα στην ασφάλεια των ευρωπαϊκών μεταφορών, η οποία διασφαλίζει την ομαλή διακίνηση αγαθών στην ενιαία ευρωπαϊκή αγορά. Τα πλαστικά φιλμ περιτύλιξης παλετών και τα πλαστικά τσέρκια φέρουν την πιστοποίηση (EUMOS) για την ασφαλή μεταφορά που υιοθετείται από πολλά ευρωπαϊκά κράτη.
Επιπλέον, ο ΣΥΒΙΠΥΣ τόνισε και τον παράγοντα κόστους, που αποτελεί πια τον πιο κρίσιμο δείκτη επιλογής FMCG. Η χρήση επαναχρησιμοποιούμενων συσκευασιών θα αυξήσει το κόστος μεταφοράς προϊόντων: οι δημοσιευμένες μελέτες αναφέρονται σε επιβάρυνση των καταναλωτών με επιπλέον 5 δισ. € ετησίως, το οποίο – όπως όλοι αντιλαμβανόμαστε – δεν είναι εφικτό και αποδεκτό από την αγορά.
Το επόμενο σημείο διόρθωσης είναι το άρθρο 45. Αναφερόμαστε στην ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο «Απλούστευση για βιώσιμη ανταγωνιστικότητα», γνωστή και ως «Περιβαλλοντική Γενική Οδηγία» ή «8η Γενική Οδηγία», η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Δεκεμβρίου και προβλέπει την αναστολή του άρθρου 45(3) του PPWR έως την 1η Ιανουαρίου 2035. Προσθέτει ότι «τα κράτη μέλη μπορούν, είτε να ορίσουν ότι οι παραγωγοί που είναι εγκατεστημένοι σε τρίτες χώρες διορίζουν, με γραπτή εντολή, έναν εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπο για την εκτεταμένη ευθύνη του παραγωγού όταν διαθέτουν συσκευασίες ή συσκευασμένα προϊόντα στην επικράτειά τους για πρώτη φορά, είτε να διασφαλίζουν την ιχνηλασιμότητα και την επιβολή της νομοθεσίας όσον αφορά τους παραγωγούς συσκευασιών που είναι εγκατεστημένοι σε τρίτες χώρες μέσω εναλλακτικών μέσων». Λαμβάνουμε υπόψη ότι το κείμενο προτείνει την αναστολή της απαίτησης και ως εκ τούτου, δεν τροποποιεί τον PPWR.
Τα επόμενα σημεία τριβής και διόρθωσης, σύμφωνα με την agenda που έχουμε στην διάθεσή μας, είναι ενδεικτικά τα άρθρα 5, 7 και 9. Οι απαντήσεις που δόθηκαν σε ζητήματα που η βιομηχανία είχε επισημάνει σε πρώιμο στάδιο ως δύσκολα ή μη εφαρμόσιμα, ήταν μέχρι στιγμής ανεπαρκείς. Μιλάμε, για παράδειγμα, για την απαγόρευση της ακούσιας προσθήκης PFAS σε συσκευασίες που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, ή για ορισμένες υποχρεώσεις που συνδέονται με την ελαχιστοποίηση των συσκευασιών, όπως ο προσδιορισμός των «πιο συνηθισμένων τύπων & μορφών συσκευασίας» βάσει του άρθρου 10.
Η έλλειψη συγκεκριμένων απαντήσεων και απτής προόδου στο παράγωγο δίκαιο και τα έγγραφα καθοδήγησης αποτελεί σοβαρή ανησυχία, υπονομεύει την ικανότητα της βιομηχανίας να προετοιμάζεται αποτελεσματικά και κινδυνεύει να καθυστερήσει ή να θέσει σε κίνδυνο την εφαρμογή του PPWR όπως προβλέπεται.
Αλλαγές στον νέο κανονισμό 2025/2650
Μεταβολές καταγράφονται και με τον νέο κανονισμό 2025/2650 που τροποποιεί τον κανονισμό 2023/1115 EUDR (ο οποίος στοχεύει στην μείωση της αποψίλωσης και υποβάθμισης των δασών), αναφορικά με ορισμένες υποχρεώσεις των φορέων εκμετάλλευσης και των εμπόρων. Τα κύρια σημεία είναι τα εξής:
–Καθυστέρηση στην εφαρμογή για όλους τους φορείς εκμετάλλευσης έως τον Δεκέμβριο του 2026 με επιπλέον περιθώριο έξι μηνών για τους πολύ μικρούς και τους μικρούς φορείς εκμετάλλευσης.
–Διενέργεια αναθεώρησης και απλούστευσης του κανονισμού 2023/1115 μετά από υποβολή σχετικής έκθεσης ως τις 30 Απριλίου 2026.
–Εξαίρεση από την λίστα των υπόχρεων στον κωδικό ex 49 «Προϊόντα των εκδοτικών οίκων, του τύπου ή άλλων βιομηχανιών που ασχολούνται με τις γραφικές τέχνες, κείμενα χειρόγραφα ή δακτυλογραφημένα και σχέδια».
Το κοινό Κέντρο Ευρωπαϊκών Ερευνών παρουσίασε τεχνική πρόταση σχετικά με τις εναρμονισμένες ετικέτες διαλογής αποβλήτων στην ΕΕ βάσει του κανονισμού για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας (αναφορά στα άρθρα 12 και 13 του PPWR). Το σχέδιο καταρτίστηκε για λογαριασμό της Γενικής Διεύθυνσης Περιβάλλοντος της Επιτροπής και βασίζεται σε εκτεταμένες έρευνες πολιτών, πειράματα συμπεριφοράς και διαβουλεύσεις με περισσότερα από 250 ενδιαφερόμενα μέρη από ολόκληρο τον κλάδο, τον τομέα της διαχείρισης αποβλήτων και τις δημόσιες αρχές. Η τεχνική πρόταση διατυπώνεται ρητά ως τεχνική σύσταση και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν υποχρεούται να υιοθετήσει τις προτεινόμενες λύσεις που παρουσιάζονται στην έκθεση. Η εφαρμογή της τεχνικής πρότασης ως έχει, συνεπάγεται υψηλό κόστος που θα επωμιστεί ο καταναλωτής από την αλλαγή των μακετών και γραφικών της πλειοψηφίας των διακινούμενων αγαθών.
Σε διαβούλευση η SUPD
Κινητικότητα καταγράφεται και στην SUPD που αναφέρεται και ως οδηγία 2019 / 904 για τον περιορισμό χρήσης ορισμένων πλαστικών μιας χρήσης, η οποία και τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση προς αξιολόγηση του αντικτύπου των μέτρων της οδηγίας, ενημερώνοντας για τυχόν μελλοντικές ενημερώσεις ή τροποποιήσεις.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τα απόβλητα των συσκευασιών συζήτησε στις 19 Ιανουαρίου τη νέα πρόταση διόρθωσης της Εκτελεστικής Απόφασης (ΕΕ) 2023/2683 της Επιτροπής αναφορικά με τον υπολογισμό, επαλήθευση και αναφορά δεδομένων σχετικά με την περιεκτικότητα σε ανακυκλωμένο πλαστικό σε πλαστικές φιάλες ποτών μιας χρήσης. Το σχέδιο απόφασης εξακολουθεί να αναφέρεται σε διαφορετικές μεθόδους ανακύκλωσης (που δεν αντιμετωπίζονται πλέον ως τεχνολογίες), συμπεριλαμβανομένης της χημικής ανακύκλωσης και της λογιστικής του ισοζυγίου μάζας. Αυτό το σχέδιο νόμου παρέχει μια νέα περιοριστική ερμηνεία σχετικά με το τι μπορεί να θεωρηθεί «ανακυκλωμένο πλαστικό» για τους σκοπούς του σχεδίου απόφασης, γεγονός που σχολιάστηκε ποικιλοτρόπως από εκπροσώπους κλάδων της συσκευασίας.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το άρθρο 1, το σχέδιο κειμένου θεωρεί ως «ανακυκλωμένο πλαστικό» το πλαστικό που ήταν πλαστικό μετά την κατανάλωση και πριν από την ανακύκλωση και το οποίο έχει παραχθεί με ανακύκλωση στην Ένωση. Μόνο από τις 21 Νοεμβρίου 2027, ο ορισμός αυτός θα διευρυνθεί ώστε να περιλαμβάνει πλαστικά απόβλητα μετά την κατανάλωση που έχουν ανακυκλωθεί σε τρίτη χώρα.
Τέθηκε, επίσης, σε ευρωπαϊκή δημόσια διαβούλευση η τροποποίηση του κανονισμού 2008/98 σχετικά με τους όρους αποχαρακτηρισμού των πλαστικών αποβλήτων. Σύμφωνα με την πρόταση, τα μηχανικά ανακυκλωμένα πλαστικά, που πληρούν τις προϋποθέσεις, θα πάψουν να ταξινομούνται ως απόβλητα, επιτρέποντας τη διασυνοριακή κυκλοφορία υπό εναρμονισμένες συνθήκες και μειώνοντας σημαντικά τον κατακερματισμό της ενιαίας αγοράς.
Στις 23 Δεκεμβρίου 2025, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε το πακέτο της για τη Μίνι Κυκλική Οικονομία με τίτλο «Επιτάχυνση της μετάβασης της Ευρώπης σε μια κυκλική οικονομία: πιλοτικό πρόγραμμα για την ενίσχυση της κυκλικότητας των πλαστικών». Η ανακοίνωση δρομολογεί μια επείγουσα δέσμη μέτρων, τα οποία κρίνονται από την Επιτροπή ως απαραίτητα για τη σταθεροποίηση και την κλιμάκωση της κυκλικότητας των πλαστικών στην Ευρώπη μέσω της ολοκλήρωσης της αγοράς, της επιβολής του δίκαιου εμπορίου, της ασφάλειας δικαίου για την ανακύκλωση, του ανανεωμένου συντονισμού της βιομηχανίας και των στοχευμένων επενδύσεων, ανοίγοντας το δρόμο για τον Νόμο για την Κυκλική Οικονομία του 2026.
Στη δέσμη των μέτρων περιλαμβάνεται ο καθορισμός κανόνων (ισοζύγιο μάζας) για το χημικά ανακυκλωμένο πλαστικό περιεχόμενο βάσει της οδηγίας για τα πλαστικά μίας χρήσης (μπουκάλια PET). Η πολυαναμενόμενη κανονιστική εργαλειοθήκη αναλύει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να υπολογιστεί και να τεκμηριωθεί το ανακυκλωμένο περιεχόμενο σε περιπτώσεις όπου ανακυκλωμένο και παρθένο υλικό επεξεργάζονται ταυτόχρονα. Ανακοινώθηκε η επανέναρξη της Συμμαχίας για τα Κυκλικά Πλαστικά (1ο τρίμηνο 2026).
Τέλος, μελετάται η τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2022/1616 σχετικά με τα ανακυκλωμένα πλαστικά για υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα (FCM) (2ο τρίμηνο 2026), εισάγοντας αυστηρότερες απαιτήσεις τεκμηρίωσης συμμόρφωσης για τις εισαγωγές σε συνδυασμό με ελέγχους και ενισχυμένους ελέγχους των εγκαταστάσεων ανακύκλωσης εκτός ΕΕ. Ανακοινώθηκε η εμπορική άμυνα της ευρωπαϊκής αγοράς και η παρακολούθηση εισαγωγών ανακυκλωμένων πλαστικών.
Οι εξελίξεις είναι πυκνές και ο ΣΥΒΙΠΥΣ παρακολουθεί τη μεταβαλλόμενη νομοθεσία, ενημερώνοντας τα μέλη του σε εβδομαδιαία βάση ώστε να ληφθούν οι κατάλληλες προσαρμογές για την επόμενη ημέρα. Ο ΣΥΒΙΠΥΣ διοργανώνει επιμορφωτικά σεμινάρια και παρέχει συμβουλευτική, επιστημονική και τεχνική υποστήριξη σε ερωτήματα μελών μετά από μελέτη και συχνά διερεύνηση του θέματος, σε συνεργασία με υπεύθυνους φορείς και οργανισμούς σε τοπικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
INFO
www.pac.gr | cm@pac.gr